Twórcy baroku

Barok to epoka trwająca od końca XVI do połowy XVIII wieku. Barok w Polsce rozpoczyna się około 1580 roku. Data jest umowna i niektórzy badacze przyjmują, iż wydarzeniem rozpoczynającym epokę baroku w Polsce jest śmierć Jana Kochanowskiego, wybitnego twórcy renesansowego, tj. 1584 rok.
Epokę baroku można podzielić na trzy zasadnicze fazy, wczesny barok, rozkwit baroku oraz schyłek. Za prekursora baroku w Polsce uważa się Mikołaja Sępa Szarzyńskiego, który był najbardziej wybitnym przedstawicielem nurtu metafizycznego.

Twórczość Szarzyńskiego utrzymana była w duchu manieryzmu. Pomimo tego, że ów manieryzm początkowo odnosił się do sztuki, szybko objął swoim zasięgiem również literaturę. Twórcy barokowi chętnie wykorzystywali w swojej twórczości styl manierystyczny cechujący się nie tylko pewnego rodzaju wyrafinowaniem i subtelnością, ale również doskonałością techniczną oraz formalną.

Najbardziej znanymi i cenionymi twórcami epoki baroku byli wspomniany już Mikołaj Sęp Szarzyński, Hieronim Morsztyn, Jan Andrzej Morsztyn, Zbigniew Morsztyn, Daniel Naborowski, Wacław Potocki. Do najbardziej rozpoznawalnych europejskich twórców można zaliczyć Miquela Cervantesa, twórcy postaci Don Kichota, Lope de Vega i oczywiście Wiliama Szekspira.

Poezja barokowa stosowała bardzo ciekawe środki wyrazu artystycznego, do których można zaliczyć oksymoron będący zestawieniem wyrazów o przeciwnym znaczeniu (np zimny ogień czy ciepły lód) stosowany między innymi przez Szarzyńskiego w Sonecie IV O wojnie naszej, którą wiedziemy z szatanem, światem i ciałem. Koncept, również charakterystyczny dla twórczości barokowej, to z kolei bardzo zaskakujący pomysł, mający za zadanie wywołać w odbiorcy zdziwienie. Jako doskonały przykład może tu posłużyć sonet Do trupa Jana Andrzeja Morsztyna, gdzie autor porównuje zakochanego do trupa:

„Leżysz zabity i jam też zabity,
Ty – strzałą śmierci, ja – strzałą miłości,
Ty krwie. ja w sobie nie mam rumianości.
Ty jawne świece, ja mam płomień skryty(…)”
Innymi interesującymi środka są gradacja, antyteza, anafora, paradoks, hiperbola.


Pwiązane artykuły
Komentarz

Zostaw komentarz

Twoje imię: (jest wymagane)

E-mail: (jest wymagane)

Website: (nie wymagane)

Wiadomość: (jest wymagane)

Wyślij komentarz